Τρίτη 15 Οκτωβρίου 2013

Σχέσεις Ελλάδας και Ισραήλ: Μια γεωπολιτική αποτίμηση

samaras_israel
Το Ισραήλ από την ημέρα της ίδρυσής του αντιμετωπίζει ένα τεράστιο πρόβλημα ασφαλείας.

Τα γειτονικά του κράτη το αντιμετωπίζουν ως εχθρό ή στην καλύτερη για το ίδιο περίπτωση ως ένα «αναγκαίο κακό» με το οποίο θα πρέπει να συμβιώσουν και έως ένα σημείο να συνεργαστούν.



Του Δρ. Γεωργίου Κ Φίλη*

Κατά συνέπεια, το Τελ-Αβίβ αντιμετωπίζει το ζήτημα των εξωτερικών του σχέσεων πρωτίστως με καθαρά κριτήρια αμυντικής επάρκειας. 

Το επιτακτικό ζητούμενο ασφαλείας των Ισραηλινών είναι ένα: «Η πρώτη μας ήττα θα είναι και η τελευταία».


 Η χώρα έχει έλλειψη αυτού που ονομάζουμε γεωγραφικό στρατηγικό βάθος, δηλαδή σε περίπτωση κρίσεως δεν έχει καμία πολυτέλεια να θυσιάσει «έδαφος» για να ανασυντάξει τις δυνάμεις της ή να «αγοράσει ειρήνη».


Άρα, ο Ελληνισμός (Ελλάδα και Κύπρος) μετά τη κατάρρευση της «τακτικής» – όχι στρατηγικής, για μία σειρά έως και πολιτισμικών λόγων – συμμαχίας του Ισραήλ με την Τουρκία δεν αποτελεί παρά την «γραμμή επιβίωσης» (life line) με την οποία συνδέεται με την Δύση τις ΗΠΑ κλπ. 


Με λίγα λόγια, ο Ελληνισμός αποτελεί πλέον για το Τελ-Αβίβ το «στρατηγικό βάθος» τόσο σε αμυντικό όσο και σε ενεργειακό και οικονομικό επίπεδο αφού θα μπορούσε μέσω του διαμορφούμενου «διαδρόμου» να ενισχυθεί σε περίπτωση κρίσεως.


Το Τελ-Αβίβ χρησιμοποιεί την ενεργειακή παράμετρο κυρίως ως «εργαλείο» για να σφυρηλατήσει μία συμμαχία με τον Ελληνισμό ο οποίος θα του προσφέρει τα απαραίτητα εχέγγυα ασφαλείας έναντι δυνητικών απειλών.


Ο Ελληνισμός θα πρέπει να επωφεληθεί από την δημιουργούμενη συμμαχία (εάν θα μεταβληθεί σε «στρατηγική» αυτό θα το δείξει η ιστορία και όχι η πολιτική ρητορική) αφού αντιμετωπίζουμε συγκεκριμένες απειλές. Εκτιμάται ότι μία συνέργεια με το Τελ-Αβίβ θα μπορούσε να μεταβάλει τις ισορροπίες σε καθοριστικό βαθμό προς όφελος μας.


Ο Ελληνισμός θα πρέπει να ξεκαθαρίσει προς κάθε κατεύθυνση ότι η σχέση αυτή δεν στρέφεται κατά κανενός Αραβικού κράτους ή των Παλαιστινίων (ας μην ξεχνάμε ότι η Αίγυπτος, η Ιορδανία και τα κράτη του Κόλπου συνεργάζονται με το Τελ-Αβίβ). 


Αντιθέτως, η χώρα μας πρέπει να λειτουργήσει ως ένας έντιμος διαμεσολαβητής (honest broker), ρόλος ο οποίος μπορεί να της πιστωθεί για μία σειρά ιστορικών λόγων, αφού δεν έχουμε το αποικιοκρατικό παρελθόν των υπολοίπων εμπλεκομένων στην περιοχή.

Δυστυχώς, στη περίπτωση της Τουρκίας, η αναθεωρητική της στάση σε οτιδήποτε έχει να κάνει με τις γειτονικές της χώρες (δείτε με πόσες χώρες δεν διαθέτει πλέον διπλωματικές σχέσεις ή συντηρεί ένα πολύ άσχημο κλίμα- π.χ. Κύπρος, Αρμενία, Ισραήλ, Αίγυπτος, Ιράκ, Ιράν κλπ) έχει δημιουργήσειαντισυσπειρώσεις και αντιδράσεις. 


Η Ελλάδα θεωρητικά θα πρέπει να επιδιώκει τη συμμετοχήόλων των γεωπολιτικών δρώντων στις εξελίξεις, αλλά ο διαμορφούμενος «άξονας» Ελλάδα-Κύπρος-Ισραήλ-Αίγυπτος μόνο άσχετος δεν είναι με την νεοθωμανική πολιτική του ΑΚΡ.

Σε κάθε περίπτωση και παραφράζοντας τον Άγγλο Πάλμερστον θα πρέπει να πούμε ότι η Ελλάδα δεν έχει ούτε μόνιμους φίλους ούτε μόνιμους εχθρούς, η Ελλάδα έχει μόνιμα και αιώνια συμφέροντα.


 Αυτή τη στιγμή το συμφέρον του Ελληνισμού είναι διττό, η ανάσχεση του νεοθωμανισμού αλλά και η οικονομική του ανάκαμψη (του Ελληνισμού), αυτό ακριβώς είναι το ζητούμενο που θα πρέπει να αναζητήσουμε από τη σχέση μας με το Ισραήλ.


*Η παρούσα ανάλυση, μαζί με τις απόψεις των καθηγητών Ι. Θ. Μάζη και Α. Κούτση για το συγκεκριμένο θέμα δημοσιεύθηκε στην εφήμερα ΑΥΓΗ της Κυριακής καθώς και στον ιστοτόπο της εφημερίδας:

Δεν υπάρχουν σχόλια: